Ngày 28/9, tiết lộ mới nhất của nhà báo "Thám trưởng Triệu giới bóng rổ" đã trực tiếp ném một quả bom không lớn không nhỏ vào kỳ nghỉ của CBA: Liên đoàn Bóng rổ Trung Quốc chính thức bổ sung một cửa thẩm tra nghiêm ngặt hoàn toàn mới vào quy trình đăng ký ngoại binh. Tất cả ngoại binh muốn hoàn tất đăng ký tại CBA và ra sân ở mùa giải mới đều phải trải qua sàng lọc, chỉ cần có hồ sơ vi phạm pháp luật, vi phạm quy định được xác nhận chính thức và có thể tra cứu công khai, đều không được phép hoàn tất đăng ký thi đấu. Ngay sau khi quy định mới được áp dụng, đã có một câu lạc bộ CBA vốn đã chốt ba ngoại binh bị Liên đoàn yêu cầu thay một trong số đó, phải khởi động quy trình thay người gấp ngay trước thềm mùa giải.
Thám trưởng Triệu không trực tiếp nêu tên câu lạc bộ này trong bài viết, nhưng người hâm mộ CBA xưa nay luôn nhanh nhạy tin tức, rất nhanh mọi phỏng đoán đều hướng về đội bóng rổ nam Thiên Tân. Lý do rất rõ ràng: trong toàn giải, hiện chỉ có Thiên Tân từ lâu đã công bố đủ ba ngoại binh, nhưng gần đây lại đột nhiên rộ tin sắp ký với ngoại binh Nix mà đội bóng rổ nam Bắc Khống đã từ bỏ trước đó, đội bóng vô cớ có thêm một suất ngoại binh, vừa khớp hoàn toàn với tiết lộ "bị yêu cầu thay một ngoại binh". Ngay sau đó, có người hâm mộ đã đào ra vụ việc cũ của ngoại binh Jalen Harris mà Thiên Tân chốt trước đó: tháng 7/2021, anh bị NBA khai trừ vì vi phạm quy định phòng chống ma túy của giải, bị hủy tư cách thi đấu vĩnh viễn. Hồ sơ vi phạm có thể tra cứu công khai này vừa hay chạm đúng lằn ranh đỏ trong quy định thẩm tra mới ban hành của Liên đoàn.
Khi quy định mới này ra đời, phản ứng đầu tiên của rất nhiều người hâm mộ là vỗ tay tán thưởng. Nhiều năm qua, việc chiêu mộ cầu thủ của CBA luôn có một quy tắc ngầm không ai dám nói thẳng: không ít cầu thủ bị NBA đuổi cổ vì vi phạm ngoài sân, dùng chất cấm, quay đầu là có thể nhận lương cao sang CBA làm ngoại binh ngôi sao. Giải đấu gần như không có bất kỳ ngưỡng sàng lọc nào đối với quá khứ của những cầu thủ này, chỉ cần bạn ghi điểm được trên sân, mọi quá khứ đen tối trước đây đều có thể xóa sạch. Những ngoại binh mang tiền án vi phạm nghiêm trọng này đến CBA, nhận mức lương vượt xa cầu thủ nội, nhưng hoàn toàn không đóng vai trò tấm gương mà một cầu thủ chuyên nghiệp nên có, thậm chí còn mang nhiều thói xấu vào giải đấu, gây ảnh hưởng rất tiêu cực đến hình ảnh của toàn giải.
Nhưng ngay khi người hâm mộ khen ngợi quy định mới này, nhiều người cũng lập tức nhớ lại vụ doping của ngoại binh Thượng Hải Whiteside trước đó. Khi ấy, kết quả mẫu A trong đợt kiểm tra doping tại playoffs CBA của anh dương tính, anh chủ động từ bỏ việc kiểm tra lại mẫu B, sự thật vi phạm đã rõ như ban ngày, nhưng quy trình xử phạt sau đó mãi không có kết quả, cho đến nay vẫn chưa có một kết quả công khai khiến mọi người tâm phục. Một bên là việc đăng ký ngoại binh mới bị sàng lọc nghiêm ngặt, có tiền án vi phạm là không cho đăng ký, một bên là vụ vi phạm doping đã xảy ra ngay trong giải đấu lại mãi chưa có kết luận cuối cùng công khai. Tiêu chuẩn kép như vậy khó tránh khỏi khiến người hâm mộ thấy khó hiểu. Nhưng dù thế nào đi nữa, động thái siết chặt thẩm tra đăng ký ngoại binh lần này của Liên đoàn, tự bản thân nó đã là một bước rất quan trọng trong tiến trình chuyên nghiệp hóa của CBA. Nhiều năm qua, việc quản lý ngoại binh của CBA luôn dừng lại ở giai đoạn "chỉ nhìn khả năng ghi điểm trên sân", hoàn toàn bỏ qua đạo đức nghề nghiệp và hồ sơ quá khứ của cầu thủ, nhiều cầu thủ có tiền án vi phạm nghiêm trọng đã coi CBA là "nơi tránh bão" và "mỏ vàng" của mình. Giờ đây đưa cửa thẩm tra tuân thủ lên trước, chặn những cầu thủ có hồ sơ vi phạm pháp luật, vi phạm quy định rõ ràng ngoài cửa giải đấu ngay trước khi đăng ký, từ gốc rễ tránh được việc những vấn đề như vậy tái diễn, giới hạn cuối cùng và ngưỡng cửa của giải đấu mới thực sự được thiết lập.
Với các câu lạc bộ CBA, quy định mới này cũng là lời nhắc nhở cho tất cả: sau này chọn ngoại binh không thể chỉ xem băng ghi điểm nổi bật, không thể chỉ nhìn anh ta ghi bao nhiêu điểm ở G League, có bao nhiêu màn trình diễn ấn tượng ở NBA, mà trước khi ký hợp đồng phải tìm hiểu rõ toàn bộ hồ sơ ngoài sân trong quá khứ của anh ta, nếu không đến lúc đăng ký bị Liên đoàn trả về yêu cầu thay người, thời gian để đội bóng rèn luyện sự ăn ý sẽ hoàn toàn không đủ. Lần này Thiên Tân phải thay ngoại binh gấp, sau đó còn phải trải qua toàn bộ quy trình ký hợp đồng, làm visa, nhập cảnh, kiểm tra thể lực, đăng ký, thời gian để ngoại binh mới và đội bóng làm quen đã vô cùng eo hẹp. Đây cũng là lời nhắc nhở cho tất cả các câu lạc bộ khác, rủi ro tuân thủ trong chiêu mộ sau này không thể coi là chuyện nhỏ nữa. Bước đi này tuy muộn, nhưng vẫn hơn là mãi không làm, việc quản lý ngoại binh của CBA cuối cùng đã bắt đầu đi theo hướng quy củ hơn.
